همکاری نویسنده با شیطان
همکارها نمایشی است به کارگردانی پریسا محمدی که این روزها در سالن سمندریان تماشاخانه ایرانشهر بر روی صحنه است. این نمایش با مدت زمان ۹۰ دقیقه به تهیهکنندگی محمد قدس از ۲۲ آذر اجرای خود را آغاز کرده و تا ۲۶ دی روی صحنه خواهد بود. در نمایش همکارها، هنرمندانی چون رامین سیاردشتی، محمدصادق ملک، وحید نفر، ریحانه سلامت، محمد نیازی، سحر واثق، مصطفی احدی، شهرام آذرمهر، حمید باهوش، آذین فهیمی، نگین بخشی پور، بهرام شادانفر، علیرضا امیریزدگرد، مهران مرادی، سجاد شاهقلی، سوزان عمرانی، مهدی انصاریان، علی کرمانی، کیمیا سداد مقدم به ایفای نقش میپردازند. این نمایش داستانی از زندگی میخائیل بولگاکف نویسنده و نمایشنامهنویس مشهور دوران کمونیستی شوروی را روایت می کند که در مقابل توقیف آثار و اجراهایش، با استالین وارد معاملهای برای ادامه کار میشود. نمایشنامه این اثر نوشتهای است از جان هاج، نویسنده ای انگلیسی که آثارادبی او نامزد دریافت اسکار نیز بودهاند. «همکارها»، علاوه بر داشتن متنی تأثیرگذار از اجرایی درخور تفکر برخوردار است که مواجه ای از هنرمند خلاق را در برابر نیروهای نابودگر را به تصویر میکشد. از شگفتی های اجرای نمایش «همکارها» نقش استالین است که وحید نفر آن را بازی میکند. در این نمایش استالین دیگر آن دیکتاتوری که همه انتظار دارند نیست که همچون هیولا و شخصیتی وحشی و حملهگر در صحنه دیده شود. با نگاه درست کارگردان و طرح سورئالیستی اجرایی، استالین در ظاهر مردی آرام، خوشاخلاق معرفی میشود که درون هیولایی و غیرواقعی خود را در دستورات دیکته شده پنهان ساخته و حالا با طبعی شوخیگرایانه نشان میدهد که به تئاتر بیشتر علاقه دارد تا اداره کشور! در کنار او بولگاکوف نمایشنامهنویس است که میخواهد از اطرافیان خود در برابر استالین محافظت کند، اما با هر تصمیم به چالشهای بیشتری کشیده میشود و نمایش فساد در همکاری استالین و بولگاکوف آرامآرام بیشتر میشود تا جایی که روح نویسنده چنان درگیر این بازی میشود که همچون استالین بامتانت دستور کشتن انسانها را میدهد. به این ترتیب یک فضای پارانویای گروتسک وار از حال و هوای درونی و ذهنی نویسنده بر صحنه حاکم می شود که برگرفته از فانتزی موجود در متن و عوض شدن جای ظالم با نمایشنامهنویس است. کارگردان با استفاده از طراحی صحنه و مولفه های متن درون متن و همزمانی اجرای چند تئاتر در دل یکدیگر علاوه بر احساس، ذهن تماشاگر را نیز درگیر و همراه اثر میکند. در پایان نمایش همکارها موفق میشود، منِ تماشاگر مخاطب را لحظهبهلحظه بهعکسالعملهای استالین و بولگاکوف حساس کند تا بدینگونه زبانی باشد به اعتراض انسان در مواجه به تصمیمگیریهای وحشتوار در تاریخ که در هر دوره او را محکوم، مصلوب و مطیع ساخته است.